Pháp luật công nghệ cao 24h: Bùng nổ lừa đảo xuyên biên giới, AI giả giọng nói trở thành “vũ khí” mới của tội phạm mạng

Liên tiếp bóc gỡ các đường dây lừa đảo xuyên quốc gia

Theo thông tin từ các báo chính thống như VnExpress, Tuổi Trẻ và Pháp Luật TP.HCM, nhiều chuyên án lừa đảo công nghệ cao có yếu tố nước ngoài đang được mở rộng điều tra trong những ngày gần đây.

Đáng chú ý, lực lượng chức năng tại miền Bắc vừa phối hợp bàn giao nhiều đối tượng truy nã quốc tế liên quan các đường dây lừa đảo trực tuyến hoạt động xuyên biên giới. Các nhóm này thường đặt “trung tâm điều hành” tại nước ngoài, thuê người Việt Nam tham gia gọi điện, nhắn tin hoặc lập tài khoản mạng xã hội giả để dụ dỗ nạn nhân đầu tư tài chính, tiền ảo và sàn giao dịch ngoại hối.

Cơ quan điều tra nhận định các tổ chức này hoạt động như doanh nghiệp chuyên nghiệp, có bộ phận kịch bản, đào tạo tâm lý và công nghệ che giấu dòng tiền rất tinh vi.

AI giả giọng nói, deepfake trở thành thủ đoạn mới

Một diễn biến đáng lo ngại khác là việc tội phạm mạng bắt đầu ứng dụng trí tuệ nhân tạo để nâng cấp hình thức lừa đảo.

Theo cảnh báo từ Bộ Công an và các chuyên gia an ninh mạng, nhiều nạn nhân gần đây bị lừa sau khi nhận cuộc gọi có giọng nói giống hệt người thân hoặc lãnh đạo cơ quan. Các đối tượng sử dụng công nghệ AI clone voice để tạo giọng nói giả, sau đó dựng các tình huống khẩn cấp nhằm yêu cầu chuyển tiền.

Song song đó, công nghệ deepfake cũng bị lợi dụng để tạo video giả mạo cán bộ ngân hàng, công an hoặc doanh nhân nhằm tăng độ tin cậy cho các kịch bản lừa đảo đầu tư.

Các chuyên gia cho rằng đây là giai đoạn tội phạm mạng chuyển từ hình thức “spam thô sơ” sang mô hình thao túng tâm lý bằng công nghệ cao, khiến người dân rất khó nhận biết nếu thiếu kỹ năng số.

App đầu tư tài chính và tiền ảo tiếp tục là “bẫy” lớn

Trong 24 giờ qua, nhiều cơ quan công an tiếp tục phát đi cảnh báo về các ứng dụng đầu tư lợi nhuận cao bất thường trên mạng xã hội.

Theo điều tra ban đầu ở một số chuyên án đang mở rộng, các đối tượng thường lập:

• app đầu tư chứng khoán giả;
• sàn ngoại hối “ma”;
• ứng dụng kiếm tiền online;
• nền tảng tiền số không phép.

Ban đầu, nạn nhân được cho thắng nhỏ để tạo lòng tin. Khi số tiền đầu tư tăng lên hàng trăm triệu hoặc hàng tỷ đồng, hệ thống sẽ khóa tài khoản hoặc yêu cầu nộp thêm “phí xác minh”, “thuế giao dịch” rồi chiếm đoạt toàn bộ số tiền.

Giới chuyên gia tài chính nhận định sự bùng nổ của các mô hình đầu tư trực tuyến trong bối cảnh kinh tế khó khăn đang khiến nhiều người dễ rơi vào tâm lý muốn kiếm lợi nhuận nhanh, từ đó trở thành mục tiêu của các tổ chức lừa đảo.

Không gian mạng trở thành “chiến trường” an ninh mới

Theo đánh giá của lực lượng chức năng, tội phạm công nghệ cao hiện không còn hoạt động nhỏ lẻ mà đã hình thành các hệ sinh thái tội phạm xuyên quốc gia, sử dụng:

• máy chủ đặt ở nước ngoài;
• tài khoản ngân hàng thuê mua;
• ví điện tử trung gian;
• SIM rác và danh tính giả.

Nhiều đường dây còn tổ chức tuyển dụng người trẻ thông qua mạng xã hội với lời mời “việc nhẹ lương cao”, sau đó đưa sang nước ngoài tham gia hoạt động scam công nghệ cao.

Các chuyên gia an ninh mạng cảnh báo Việt Nam đang trở thành một trong những thị trường bị nhắm mục tiêu mạnh trong khu vực do lượng người dùng internet và thanh toán số tăng rất nhanh.

Cảnh báo làn sóng tội phạm mạng tiếp tục leo thang

Giới chuyên gia cho rằng trong thời gian tới, các loại hình lừa đảo ứng dụng AI, dữ liệu lớn và công nghệ giả lập hình ảnh sẽ còn bùng phát mạnh hơn.

Trong bối cảnh đó, ngoài các biện pháp trấn áp của cơ quan chức năng, người dân được khuyến cáo:

• không chuyển tiền theo yêu cầu qua điện thoại;
• không đầu tư vào các nền tảng lợi nhuận bất thường;
• xác minh trực tiếp khi nhận cuộc gọi “khẩn cấp” từ người thân;
• tuyệt đối không cung cấp mã OTP, dữ liệu sinh trắc học hoặc thông tin ngân hàng cho người lạ.

Các chuyên gia nhận định cuộc chiến chống tội phạm công nghệ cao hiện không chỉ là nhiệm vụ của lực lượng an ninh mà còn là bài toán bảo vệ dữ liệu và an toàn số của toàn xã hội.